Kot, który ukończył dziesięć lat, na pierwszy rzut oka często nie zdradza swojego wieku. Śpi trochę więcej, rzadziej wskakuje na szafę, czasem wybrzydza przy misce. Zmiany w organizmie zaczynają się jednak wcześniej niż te widoczne gołym okiem i wpływają m.in. na przebieg procesów trawiennych oraz przyswajanie składników odżywczych.
Napis „senior” na opakowaniu niewiele mówi, bo nie ma jednej definicji takiej karmy. Producenci według własnego uznania wyznaczają granicę wieku i różnie interpretują potrzeby żywieniowe starszych zwierząt. Zamiast sugerować się hasłami marketingowymi z przodu opakowania, znacznie lepiej przeanalizować szczegółowy skład wydrukowany z tyłu.
Od kiedy kot jest seniorem
Wytyczne organizacji weterynaryjnych (AAHA i AAFP) przyjmują, że kot staje się seniorem po ukończeniu dziesiątego roku życia, natomiast wiek od 7 do 10 lat określa się jako dojrzałość. Na opakowaniach karm granica ta bywa przesunięta na 7+ lub 11+. Ważniejsza od samej metryki pozostaje jednak indywidualna kondycja zwierzęcia: jego masa ciała, apetyt oraz poziom aktywności.
Proces starzenia u kotów ma dwie fazy, które wymagają odmiennego podejścia. Wiele kotów w średnim wieku tyje, bo mniej się rusza. Te najstarsze częściej chudną, między innymi dlatego, że gorzej trawią tłuszcz i białko. Jedna karma z napisem „senior” nie odpowie na obie sytuacje naraz.
Białko: nie mniej, tylko lepszej jakości
Popularny mit głosi, że starszy kot potrzebuje mniej białka. U zdrowego zwierzęcia jest odwrotnie: z wiekiem postępuje naturalna utrata masy mięśniowej, a pełnowartościowe białko pomaga ją utrzymać. W składzie na pierwszych miejscach należy szukać czystego mięsa lub podrobów ze wskazaniem konkretnego gatunku, unikając ogólnych „produktów pochodzenia zwierzęcego” czy białek roślinnych.
Karmy o obniżonej zawartości białka oraz fosforu stanowią specjalistyczną dietę weterynaryjną (stosowaną np. przy przewlekłej chorobie nerek). Taki pokarm wprowadza wyłącznie lekarz weterynarii na podstawie wyników badań, a nie opiekun kierujący się wyłącznie wiekiem pupila.
Fosfor i składniki mineralne
Poziom fosforu warto sprawdzić także u zdrowego seniora, bo nerki to często słaby punkt u starszych kotów. Producenci podają tę wartość w składzie analitycznym, choć nie jest to regułą. Brak tej informacji na etykiecie to dobry powód, aby skontaktować się z producentem, zanim karma trafi do miski na lata.
Warto również zwrócić uwagę na zawartość włókna surowego. Umiarkowany dodatek (np. babki płesznik lub celulozy) przeciwdziała zaparciom, które dotykają starsze koty. Nadmiar włókna obniża jednak ogólną strawność karmy, co u zwierząt tracących na wadze jest zjawiskiem niepożądanym.
Tłuszcze i kwasy omega-3
Tłuszcz jest dla kota głównym źródłem energii i nośnikiem smaku, co przy wybrednym seniorze ma znaczenie. U kota z tendencją do chudnięcia bardziej kaloryczny i wysoce strawny posiłek sprawdzi się lepiej niż wariant typu „light”. U kota z nadwagą sytuacja wygląda odwrotnie - warto pamiętać, że karma dla seniora nie zawsze zawiera mniej kalorii niż wersja dla kotów dorosłych.
Cennych kwasów tłuszczowych EPA i DHA należy szukać bezpośrednio w olejach pochodzenia morskiego (np. z łososia). Olej lniany dostarcza kwasu ALA, który organizm kota przekształca w EPA i DHA w bardzo ograniczonym stopniu. Precyzyjne określenie zawartości EPA i DHA w składzie ułatwia obiektywne porównanie produktów.
Dodatki „na stawy” i co z nich wynika
Glukozamina, chondroityna i zielony małż to typowe dodatki w karmach dla seniorów. Dowody na ich działanie u kotów są ograniczone, a ilość bywa symboliczna. Jeśli producent nie podaje stężenia tych składników, trudno ocenić, czy mają jakiekolwiek znaczenie. Tauryna i witamina E powinny być w każdej pełnoporcjowej karmie dla kota, niezależnie od wieku, więc ich obecność nie jest cechą karmy senioralnej. To samo dotyczy L-karnityny czy ekstraktów roślinnych: liczy się podana ilość, a nie sama nazwa na liście.
Jak porównać dwie karmy dla seniora
Starsze koty często piją za mało, dlatego podawanie karmy mokrej lub żywienie mieszane jest dla nich szczególnie korzystne. Aby rzetelnie porównać karmę mokrą z suchą, podane na opakowaniu wartości procentowe należy przeliczyć na suchą masę - w przeciwnym razie pokarm o wysokiej zawartości wody zawsze wypadnie niekorzystnie.
Z wiekiem słabnie też węch, a zęby bywają w gorszym stanie, więc liczy się forma: mniejsza granulka, pasztet zamiast kawałków, karma lekko ogrzana do temperatury pokojowej. Każdą większą zmianę diety u kota z chorobą przewlekłą najlepiej uzgodnić z lekarzem weterynarii.
Samo porównanie składów da się zrobić w kilka minut. Analizator składu karmy i kalkulator suchej masy na RecenzjeKarm.pl rozbijają etykietę na części i pokazują, ile białka, tłuszczu i węglowodanów zostaje po odjęciu wody. Dopiero wtedy widać, czy droższa karma „senior” różni się od zwykłej czymś więcej niż tylko napisem na opakowaniu.
